Nieuwe Europese regels moeten misleidende milieuclaims tegengaan en reparatie makkelijker maken

Profile picture for user Eva
Eva, jurist
Gepubliceerd op 29 maart 2023

De Europese Commissie presenteerde onlangs twee nieuwe voorstellen die consumenten moeten gaan helpen duurzame keuzes te maken. Zo wil de Commissie nieuwe regels introduceren voor het makkelijker en goedkoper repareren van kapotte producten. Ook deed de Commissie een voorstel om greenwashing en misleidende milieuclaims tegen te gaan.

Een vrouw draagt een artistieke outfit, volledig gemaakt van plastic afval zoals flessen, bekers en bakjes, samengevoegd tot een sculpturaal geheel.

Kapotte producten repareren moet makkelijker worden

Vaak worden kapotte producten vervangen, terwijl reparatie ook een prima optie kan zijn. Het weggooien van afgedankte producten zorgt alleen al in de EU voor 35 miljoen ton afval per jaar. Dat is niet goed voor het milieu én ook niet goed voor de portemonnee van de consument. De Europese Commissie heeft daarom een voorstel gedaan voor nieuwe regels om reparatie van producten makkelijker en goedkoper te maken. Hiermee wordt de hoeveelheid afval verminderd en besparen consumenten geld. Ook geeft dit de reparatiesector een impuls en stimuleert het partijen, zoals fabrikanten en reparateurs, om duurzamer te werken.

Recht op reparatie

Gaat het product kapot binnen de wettelijke garantieperiode? De verkoper moet de consument dan aanbieden om het product te repareren. Maar alleen als reparatie goedkoper is dan vervanging. Consumenten krijgen ook ná de garantieperiode nog opties om het product te repareren:

  • Consumenten kunnen straks eisen dat een fabrikant het kapotte product repareert. Dit geldt bijvoorbeeld voor wasmachines en televisies.
     
  • Consumenten krijgen straks toegang tot de reparatievoorwaarden en -prijzen. Zo wordt het voor consumenten makkelijker om reparatieaanbiedingen te vergelijken.
     
  • Er komt een Europese kwaliteitstoets voor reparateurs. Dit helpt consumenten een reparateur te vinden die kwalitatief werk levert.
     
  • Er komt een online reparatieplatform om consumenten in contact te brengen met lokale reparateurs en verkopers van gerepareerde producten in hun buurt.

Lees meer over het voorstel voor recht op reparatie op de website van de Europese Commissie.

Greenwashing en misleidende milieuclaims

De meeste consumenten willen duurzaam consumeren. Maar sommige bedrijven doen zich groener of maatschappelijk verantwoordelijker voor dan ze zijn. Dit fenomeen heet greenwashing.

Voor consumenten is het vaak lastig om na te gaan of vage duurzaamheidsclaims als ‘oceaanvriendelijk product’ of ‘CO2-neutrale levering’ écht zijn. Uit onderzoek van de Europese Commissie uit 2020 blijkt dat 53,5% van de onderzochte milieuclaims in de EU vaag, misleidend of ongegrond zijn, 40% van de claims werd niet onderbouwd.

De Commissie wil consumenten daarom beter beschermen, zodat zij een écht groene keuze kunnen maken. Wordt iets als ‘groen’ verkocht? Dan moet de consument er zeker van kunnen zijn dat dit ook echt zo is. In het nieuwe voorstel van de Commissie moeten fabrikanten de milieuvriendelijkheid van hun producten bewijzen. Claims moeten voortaan aan de volgende voorwaarden voldoen:

  • Claims moeten goed worden onderbouwd; het bedrijf moet hier duidelijk over communiceren. De Commissie wil consumenten met het voorstel beter beschermen. Wordt iets als ‘groen’ verkocht? Dan moet de consument er zeker van kunnen zijn dat dit ook echt zo is.
     
  • Claims moeten van tevoren onafhankelijk worden geverifieerd.
     
  • Claims moeten wetenschappelijk worden onderbouwd.

Milieulabels

Het nieuwe voorstel komt ook met regels voor milieulabels. Die moeten betrouwbaar en transparant zijn. Er bestaan nu meer dan 200 labels wat voor veel verwarring zorgt bij consumenten. Om dit te voorkomen mogen overheden geen nieuwe labelregelingen meer vaststellen, tenzij ze op EU-niveau worden ontwikkeld. Ook komen er scherpere regels voor bestaande regelingen.

Lees meer over het voorstel voor het tegengaan van greenwashing en misleidende milieuclaims op de website van de Europese Commissie.

Volgende stappen

Beide voorstellen van de Europese Commissie worden nog behandeld in het Europees Parlement en door de Europese Raad. Pas nadat de EU-landen en het Parlement het voorstel goedkeuren, zal de wet in werking treden in de EU. Dit proces zal nog minstens een jaar duren.